Rehberlik Hizmetlerinin Örgütlenmesi

Rehberlik Hizmetlerinin Örgütlenmesi
19 Aralık 2014 tarihinde eklendi, 4.433 kez okundu.

Rehberlik Hizmetlerinin Örgütlenmesi

Rehberlik hizmetleri sunulurken belli bir düzen takip edilmelidir. Çünkü rehberlik hizmetleri planlı, programlı bir yardımdır ve amacına ulaşması için belirli bir süreç gerektirir. Durum böyle olduğundan dolayı rehberlik hizmetlerinin belli bir sistemi olmadığında, tesadüfen yürütülmeye çalışıldığında amaçlanan hedeflere ulaşılması olanaksızdır. Ülkemizde de bu bağlamda belli bir örgütlenme şeması oluşturulmuştur. Rehberlik hizmetleri belli kademelere ayrılmış ve rehberlik faaliyetleri bu çerçevede yürütülmektedir.  Bunlar 3 kademeden oluşmaktadır. Bu kademeler:

  1. Merkezi düzeyde örgütlenme
  2. İl düzeyinde örgütlenme
  3. Okul düzeyinde örgütlenme şeklindedir.

Bu kademeler birbirinden kopuk değildirler. Belli bir hiyerarşi içinde koordineli olarak çalışmaktadırlar.

  • Merkezi Düzeyde Örgütlenme

Ülkemizde eğitim hizmetlerinin en üst kuruluşu olan Milli Eğitim Bakanlığı bünyesinde yer alan Talim ve Terbiye Dairesi, İlköğretim, Ortaöğretim, Mesleki ve Teknik Öğretim, Özel Eğitim ve Rehberlik Hizmetleri Genel Müdürlükleri okullarda yapılan rehberlik hizmetlerini bakanlık düzeyinde destekleyen kuruluşlardır. Bu kuruluşlar merkezi örgütü oluşturmaktadır.

Milli Eğitim Bakanlığına bağlı olan ‘’Özel Eğitim ve Rehberlik Hizmetleri Genel Müdürlüğü’’ 30.04.1992 gün ve 3797 sayılı yasa ile kurulmuştur. Bu kapsamda merkez örgütünde rehberlik hizmetleri 7 şube olarak örgütlenmiştir. Bu şubeler:

  1. Rehberlik Araştırma Merkezleri
  2. Okulöncesi ve İlköğretim Şubesi
  3. Ortaöğretim ve Yaygın Eğitimde Rehberlik Şubesi
  4. Özel Sınıflar ve Kaynaştırma Eğitimi
  5. Ölçme Araçları
  6. Dış İlişkiler ve Projeler
  7. Öğrenci İşleri Şubeleri olarak düzenlenmiştir.

Bu kurumlar kendi arasında ve diğer alt birimlerle iletişim halindedir ve koordineli olarak çalışmaktadırlar. Ayrıca bakanlık düzeyinde, rehberlik hizmetleri ile ilgili olarak karar almak ve bu hizmetlerin yürütülebilmesini sağlamak amacıyla ‘‘Rehberlik Hizmetleri Bakanlık Danışma Kurulu’’ oluşturulması gerekmektedir. Mevcut yönetmeliğe göre bu kurul şu hizmetleri yürütmelidir(Özel Eğitimle İlgili Mevzuat 1991):

  1. Ülke düzeyinde rehberlik hizmetlerini yönlendirmek, yaygınlaştırmak ve geliştirmek için alınacak tedbirleri belirlemek, ilgili birimlere duyurulmasını saplamak.
  2.  Rehberlik hizmetlerinin ihtiyaç ve problemlerine çözüm amacıyla getirilen önerileri incelemek ve istişari kararlar almak.

 

  • İl Düzeyinde Örgütlenme

Rehberlik hizmetlerinin bir diğer örgütlendiği yerde illerdir. Bu örgütlenme illerdeki Milli Eğitim Müdürlükleri bünyesinde oluşturulmuş olan ‘’Rehberlik ve Araştırma Merkezleri(RAM)’’ ile sağlanmıştır. Her ilimizde en az bir tane RAM bulunmaktadır. RAM’lar okullardaki rehberlik hizmetlerinin planlanmasında oldukça önemlidir. Ülkemizde şu anda 250’den fazla RAM bulunmaktadır ve bu sayı giderek artmaktadır. Bu merkezlerde 1200’den fazla uzman görev yapmaktadır. RAM’lar 2 bölüme ayrılmıştır ve faaliyetlerini bu şekilde sürdürmektedir. Bu bölümler:

  1. Rehberlik ve psikolojik danışma hizmetleri bölümü
  2. Özel eğitim bölümü

Bu merkezler hizmetlerini önceki yıllarda öncelikli olarak ilköğretim programlarına yoğunlaştırmaktaydılar. Ama günümüzde değişen yönetmeliklerle birlikte ortaöğretim rehberlik hizmetlerine verilen önem de artmıştır. RAM’ların dışında il düzeyinde ayrıca Rehberlik ve Psikolojik Danışma Hizmetlerini yürütmek için Milli Eğitim Müdürlüklerince bir birimin de kurulması gerekmektedir. Bu birimden sorumlu bir milli eğitim müdür yardımcısı/şube müdürünün görevlendirilmesi gerekmektedir.

İl düzeyinde örgütlenmede ‘’Rehberlik ve Psikolojik Danışma Hizmetleri İl Danışma Komisyonu’’ vardır. Yılda eylül ve haziran aylarında olmak üzere 2 kere toplanır. Bu komisyonun görevleri:

  1. Eylül ayında yapılacak toplantıda, il ve ilçelerde yapılması düşünülen rehberlik ve psikolojik danışma çalışmalarına ilişkin ihtiyaçları tespit etmek, çalışmalarla ilgili önerileri değerlendirmek.
  2. Haziran ayında yapılan toplantıda il ve ilçelerde yapılan rehberlik ve psikolojik danışma çalışmalarının sonuçlarını değerlendirmek. Sonraki öğretim yılı için önerilerde bulunmak.

 

  • Okul Düzeyinde Örgütlenme

Orta dereceli okul programlarında yasal olarak rehberlik faaliyetlerine 1974-1975 öğretim yılından itibaren başlanmıştır. 1992 tarihinden itibaren de 8 yıllık temel eğitim kurumlarında ve nihayet 8 yıllık eğitimin yürürlüğe girmesiyle de tüm ilköğretim ve ortaöğretim kurumlarında rehberlik hizmetlerine yer verilmesine yönelik yönetmelikler yapılmıştır. Günümüzde okullarda yapılan rehberlik faaliyetlerinin organize edilmesi ve yürütülmesinden okul müdürü sorumludur. Rehberlik faaliyetlerinde okuldaki en yetkili kişi müdürdür. Yapılan çalışmalar onun liderliğinde yürütülmektedir. Okul müdürü bu bağlamda:

  1. Rehberlik programına liderlik yapma ve destekleme
  2. Programın organizasyonunu sağlama ve müşavirlik yapma
  3. Programa kaynak sağlama işlerinden sorumlu kişidir.

Tüm resmi ve özel eğitim-öğretim kurumlarında rehberlik faaliyetleri için ‘’Rehberlik ve Psikolojik Danışma Servisi’’ kurulması ve bu servise öğrenci sayısına göre yeterli eleman ve uzman atanması gereklidir. Psikolojik danışmanı bulunmayan okullarda sınıf rehber öğretmenliği yoluyla ve okulda kurulacak ‘’rehberlik ve psikolojik danışma hizmetleri yürütme komisyonu’’ tarafından rehberlik faaliyetleri yürütülür. Ayrıca okullarda yapılan rehberlik faaliyetleri RAM’larla koordineli olarak gerçekleştirilmektedir.

KAYNAK: Binnur Yeşilyaprak, 21. Yüzyılda Eğitimde Rehberlik Hizmetleri Gelişimsel Yaklaşım kitabından yararlanılmıştır. Kitap şiddetle tavsiye edilir.

Etiketler:

Rehberlik Hizmetlerinin Örgütlenmesi Konusuna 1 Yorum Yapıldı
  1. eşref dedi ki:

    Yeşilyaprak’ın bu kitabında yer alan “rehberlik hizmetleri örgütlenme sistemi” bu gün geçerliğini yitirmiştir. MEB, il-ilçe, RAM ve okul düzeyindeki örgütlenme sistemi için bu düzeylerin web sitelerine bakabilirsiniz…

Sayfa başına git